Vervoer:
Accu
Auto kopen
Autolak
Automotor
Autoverzekering
Banden
Benzine besparen
Fietsen
Parkeren
Remmen
Wassen

Hoe werkt een automotor

Het basisprincipe van een automotor.

De motor van een auto lijkt op het eerste gezicht een ingewikkeld stuk machinerie, maar dat valt eigenlijk best mee. Het principe is namelijk heel simpel en als dat u eenmaal duidelijk is, kunt u zonder moeite hoofd- en bijzaken van elkaar onderscheiden.

Wat er in de motor in grote lijnen gebeurt is het volgende: er wordt brandstof verbrand en de warmte, die daardoor ontstaat wordt omgezet in de energie, die nodig is om de auto voort te bewegen.

Als brandstof wordt, zoals u weet, in de meeste automotoren benzine gebruikt, in van de vele producten, die uit aardolie worden verkregen. De voornaamste eigenschap van benzine is, dat het bijzonder brandbaar is, als het maar met de juiste hoeveelheid. lucht wordt gemengd. Een klein vonkje is al voldoende om zo'n mengsel razendsnel te laten verbranden.

In de automotor wordt een mengsel van lucht en benzine in een afgesloten ruimte samengeperst en ontstoken. Door de hitte van de verbranding zetten de aanwezige gassen sterk uit, zodat de druk in de ruimte enorm stijgt. De druk zorgt voor een,,rechtlijnige" beweging, die dan volgens hetzelfde principe als bij een ouderwetse trapnaaimachine wordt omgezet in de draaiende beweging, die uiteindelijk de wielen van de auto aandrijft.

Vanzelfsprekend laten we het verbrandingsproces niet zomaar spontaan verlopen. Dankzij een aantal ingenieuze voorzieningen kunnen we de verbranding goed in de hand houden, zodat de vrijkomende energie zo nuttig mogelijk kan worden gebruikt.

Allereerst is er de cilinder, een aan de bovenkant afgesloten buis, waarin de zuiger vrij op en neer kan bewegen. Het gedeelte van de cilinder boven de zuiger heet de verbrandingskamer en daarin bevindt zich het brandbare mengsel van lucht en benzine. Wanneer de zuiger omhooggaat wordt het mengsel samengeperst, waarna het door een elektrische vonk van de bougie ontstoken wordt. Door de verbrandingsdruk wordt de zuiger weer naar beneden geduwd en om die op en neer gaande beweging om te zetten in een draaiende, is de zuiger via de drijfstang verbonden met de kruk of krukas.

Vanzelfsprekend zijn er ook openingen nodig om de verbrande gassen weg te laten stromen en vers mengsel naar binnen te laten. Dat gaat via de uitlaatpoort en de inlaatpoort, die beide kunnen worden afgesloten door kleppen.

Een verbrandingsslag per vier slagen.

Bij de doorsnee-automotor moet de zuiger vier slagen (twee maal op en neer) maken om in keer een verbranding van het benzine/lucht-mengsel mogelijk te maken. De andere slagen zijn namelijk nodig voor het vullen en leegmaken van de cilinder en voor het samendrukken van het mengsel, zoals we zullen zien.

Laten we beginnen als de zuiger in zijn bovenste stand staat. Wanneer de start motor de krukas ronddraait gaat de zuiger naar beneden. Via een mechaniek, waar we later nog op terugkomen, wordt de inlaatklep geopend, zodat het mengsel van lucht en benzine naar binnen wordt gezogen. Als de zuiger onderaan is gekomen is deze inlaatslag voltooid en gaat de inlaatklep weer dicht.

Door de draaiing van de krukas wordt de zuiger weer naar boven geduwd, zodat het mengsel wordt samengeperst of zogezegd "gecomprimeerd". Reden waarom deze slag de compressieslag wordt genoemd. Tegen het einde van de compressieslag geeft de bougie een vonk, zodat het mengsel wordt ontstoken. De verbranding zorgt voor een enorme temperatuurstijging, waardoor het gas uitzet en de zuiger omlaag wordt gedrukt. Dankzij deze verbrandings- of arbeidsslag wordt de krukas rondgedraaid en de motor loopt nu op eigen kracht.

Als de zuiger onderaan is wordt de uitlaatklep geopend en de zuiger begint aan z'n vierde en laatste slag, de uitlaatslag. Door de omhooggaande beweging duwt de zuiger de verbrande gassen uit de cilinder, waarna de uitlaatklep weer gesloten wordt en we in de uitgangspositie terugzijn. De hele cyclus kan dan weer van voren af aan beginnen en zal zich vanzelf eindeloos herhalen zolang er maar verse lucht en benzine worden aangevoerd.

Omdat de cyclus bestaat uit vier slagen noemen we dit het viertaktprincipe en heet een motor, die zo werkt, een viertaktmotor. Er zijn ook motoren, die werken volgens een tweetaktprincipe, maar deze worden tegenwoordig niet meer in auto's toegepast, alleen bij motorfietsen, brommers en kleine bootmotoren.

Tot nog toe hebben we het steeds gehad over de werking van in cilinder, maar de moderne motoren hebben er altijd minimaal twee, soms zelfs zes of acht. De doorsnee motor heeft er echter vier. De werking van al die vier cilinders is precies als de ene, die we beschreven, zij het dat ze niet op hetzelfde ogenblik aan dezelfde slag bezig zijn.